Üçü de yapay zeka ajanlarının web siteleriyle konuşmasını sağlayan protokoller, ama farklı katmanlarda çalışıyorlar. MCP temel protokol; ajan ile araç arasındaki ortak dil. WebMCP bu protokolü tarayıcıya taşıyor — site, ajana doğrudan JavaScript üzerinden araç sunuyor. NLWeb ise sunucu tarafında çalışıp mevcut siteyi bir doğal dil arayüzüne çeviriyor.
Bu neden bir GEO konusu?
Çünkü ajanlı web, GEO'nun kapsamını genişletiyor. Bugüne kadar mesele içeriğinizin bir dil modeli tarafından okunup alıntılanmasıydı. Bu protokoller bir adım öteye geçiyor: ajan sitenizde arama yapabiliyor, sepete ürün ekleyebiliyor, randevu alabiliyor. Görünürlük artık "cevapta geçmek" değil, "işlemin gerçekleştiği yer olmak" hâline geliyor.
Fark şurada somutlaşıyor. Kullanıcı ajana "bana uygun bir koşu ayakkabısı bul ve sipariş ver" dediğinde, ajan önce bilgi kaynaklarına bakıyor — burası klasik GEO alanı. Sonra bir siteye gidip işlemi tamamlaması gerekiyor. Ajanın işlem yapabildiği siteler bu ikinci aşamada varken, yapamadığı siteler eleniyor.
Bugün bu bir acil durum değil. Ama e-ticaret, rezervasyon, randevu veya abonelik satıyorsanız, önümüzdeki bir yılın teknik yol haritasına girmesi gereken bir başlık.
Üç protokol, tek tabloda
MCP sunucu tarafında çalışan temel protokoldür ve fiili endüstri standardı hâline gelmiştir. WebMCP tarayıcı sekmesi içinde çalışır, ayrı bir backend gerektirmez. NLWeb sunucu taraflıdır ve HTTP üzerinden çalışır; mevcut site içeriğini ajanlara açmanın en hızlı yoludur.
| Kriter | MCP | WebMCP | NLWeb |
|---|---|---|---|
| Çalıştığı katman | Sunucu / backend | Tarayıcı sekmesi | Sunucu taraflı |
| Geliştiren | Anthropic | Google ve Microsoft mühendisleri, W3C Web ML Community Group | Microsoft (açık kaynak) |
| Standart durumu | Fiili endüstri standardı | W3C taslak spesifikasyonu | Açık kaynak referans uygulama |
| Ajanın bağlandığı yer | Backend MCP sunucusu | document.modelContext — tarayıcı içi | /mcp endpoint'i |
| Temel API | Araç tanımları + JSON-RPC | document.modelContext | /ask ve /mcp |
| Tarayıcı bağımlılığı | Yok | Zorunlu | Yok |
| Güvenlik modeli | Sunucu kontrolü | Tarayıcı aracılı — çağrılar ajandan sayfaya değil, tarayıcı üzerinden geçer | Sunucu taraflı erişim kontrolü |
Tabloda gözden kaçan bir ayrıntı var: her NLWeb örneği aynı zamanda bir MCP sunucusudur.Yani NLWeb kurduğunuzda MCP'yi de kurmuş oluyorsunuz. WebMCP ise farklı bir şey yapıyor — mevcut frontend kodunuzu, arka uç yazmadan ajansal bir yeteneğe çeviriyor.
NLWeb'i RSS, RDF ve Schema.org'un yaratıcısı R.V. Guha tasarladı.Bu detay boş bir künye bilgisi değil: aynı kişinin yapılandırılmış veri geleneğinden geldiğini bilmek, NLWeb'in neden şema odaklı düşündüğünü açıklıyor.
Hangi senaryoda hangisi?
Mevcut içeriği ajanlara açmak istiyorsanız NLWeb, sayfanıza işlem yeteneği eklemek istiyorsanız WebMCP, kendi ajanınızı yazıyorsanız doğrudan MCP. Üçünü aynı anda kullanmak da mümkün — birbirlerini dışlamıyorlar.
İçeriğinizi ajanlara açmak: NLWeb
Kod yazmadan mevcut içeriği sorgulanabilir hâle getirmenin en hızlı yolu. Cloudflare AI Search üzerinden doğrudan dağıtılabiliyor; etkinleştirdiğinizde bir NLWeb Worker devreye giriyor ve siteniz NLWeb API endpoint'leri üzerinden sorgulanabilir oluyor.
İçerik ağırlıklı siteler — blog, dokümantasyon, bilgi tabanı — için mantıklı ilk adım.
Sayfanıza araç eklemek: WebMCP
Kurulum tek script düzeyinde. Cloudflare kendi altyapısındaki sitelere kod değişikliği gerektirmeden sundu; Shopify ise tüm Liquid storefront'lar için varsayılan açtı ve katalog arama, sepet, ödeme ve politika sorgulama araçları hazır geliyor.
Teknik entegrasyon dakikalar alıyor. Asıl iş araç tanımlarını ve izin mantığını yazmak.
Güvenlik tarafında varsayılan makul: formlar kullanıcı onayı istiyor.toolautosubmit özelliği ajanın doğrudan göndermesine izin veriyor, ama hassas işlemlerde açık onayı zorunlu tutmak mümkün.Ödeme akışlarında formu ajanın doldurup gönderme butonunu kullanıcıya bırakması yaygın desen — bunu varsayılan kabul edin.
Kendi ajanınızı yazmak: MCP
Hem NLWeb hem WebMCP, MCP araç çağrılarına yanıt veriyor. Protokol katmanında konuştuğunuzda hangisinin arkada durduğu fark etmiyor. Ajan geliştiriyorsanız doğrudan MCP'ye yazın.
Anlık durum: nerede çalışıyor?
WebMCP henüz erken aşamada. Yalnızca Chrome'da çalışıyor, tek tüketici ajan var ve API adı son bir yılda iki kez değişti. Üretim kararı verirken bu oynaklığı hesaba katın.
Tarayıcı desteği: Origin trial Chrome 149'da başladı ve Chrome 156'ya kadar sürüyor. Edge 147'nin sürüm notlarında yer almıyor; Firefox ve Safari için kamuya açık sinyal yok.
Tüketici ajan: Şu an yalnızca Chrome'daki Gemini WebMCP araçlarını tüketiyor. Google ve Microsoft standardı birlikte geliştiriyor ama aktif tüketim tarafında tek oyuncu var.
API kararsızlığı: Önce window.agent olarak tasarlandı ama yayınlanmadı. Sonra navigator.modelContext geldi, Chrome 150 onu deprecated etti. W3C taslağı getter'ı document.modelContext'e taşıdı — gerekçe makul: araçlar tarayıcıya değil sayfaya ait.
Bu üçü birlikte okunduğunda tablo net: WebMCP'ye bugün yatırım yapmak erken benimseme kararı, altyapı kararı değil. Shopify veya Cloudflare kullanıyorsanız zaten varsayılan geliyor — o durumda kapatmak için bir sebebiniz yok. Kendi altyapınızı yönetiyorsanız beklemek de savunulabilir.
llms.txt mi, WebMCP mi?
İkisi farklı işler yapıyor. llms.txt sitenizin statik içerik haritasını sunuyor, WebMCP ise çağrılabilir araçlar sunuyor. Ajanın bir şeyi okumasınıistiyorsanız birincisi, yapmasını istiyorsanız ikincisi.
Google tarafından John Mueller, llms.txt'yi "tamamen spekülatif" olarak nitelendirdi ve WebMCP yaklaşımını tercih ettiğini belirtti.llms.txt'nin güncel durumunu ve verileriniayrı sayfada ele alıyorum; kısa cevap, statik dosyanın vaat ettiği faydayı sağlamadığı yönünde.
Ama bu WebMCP'nin llms.txt'nin yerini aldığı anlamına gelmiyor. İkisi farklı katmanlar. Ajanın sitenizi bulması hâlâ klasik GEO işi — bot erişimi, yapılandırılmış veri, varlık kaydı. Bunlarıbot yönetimi veschema sayfalarında ele alıyorum.
Sıkça Sorulan Sorular
WebMCP hangi tarayıcılarda çalışıyor?
Şu an yalnızca Chrome. Origin trial Chrome 149'da başladı, Chrome 156'ya kadar sürüyor. Edge 147 sürüm notlarında yok; Firefox ve Safari için kamuya açık sinyal bulunmuyor.
WebMCP API adı neden değişti?
İki kez değişti. window.agent tasarlandı ama yayınlanmadı;navigator.modelContext geldi ve Chrome 150'de deprecated edildi; W3C taslağı document.modelContext'e taşıdı. Gerekçe, araçların tarayıcıya değil sayfaya ait olması.Pratik sonucu: entegrasyon kodunuzu soyutlama katmanı arkasına almakta fayda var.
WebMCP'yi siteye eklemek ne kadar sürer?
Tek bir script etiketi yeterli.Teknik entegrasyon dakikalar alıyor. Asıl zaman araç tanımlarını yazmakta ve hangi işlemin hangi izinle çalışacağına karar vermekte geçiyor.
NLWeb ile MCP'yi ayrı ayrı kurmam gerekir mi?
Hayır. Her NLWeb örneği aynı zamanda bir MCP sunucusu olarak çalışıyor.
Bugün başlamak zorunda mıyım?
Hayır, ama sektörünüze bağlı. İçerik yayıncısıysanız beklemek makul. E-ticaret, rezervasyon veya randevu satıyorsanız ve platformunuz zaten destek sunuyorsa açmamak için sebep yok. Kendi altyapınızı yönetiyorsanız, standart oturana kadar izlemek savunulabilir bir pozisyon.
Ajanlar sitede hangi işlemleri yapabiliyor?
Araçlar üç tipe ayrılıyor: bilgi çeken read-only araçlar (arama, detay, müsaitlik), sayfa üzerinde işlem yapan act araçları, ve ödeme veya rezervasyon gibi süreci tamamlayan transact araçları.Risk profili de bu sırayla artıyor; transact katmanında kullanıcı onayını varsayılan tutmak doğru yaklaşım.